Sơ đồ Tư Duy

Sơ đồ tư duy được coi là phương pháp ghi chú đầy đủ, sáng tạo, tóm gọn lại những điều cần nhớ. Phương pháp này đã được sử dụng từ rất lâu và đạt được những hiệu quả trong nhiều lĩnh vực từ học tập đến kinh doanh.

Sơ Đồ Tư Duy Là Gì?

Nhà tâm lý học thế kỉ 20 Tony Buzan đã xây dựng sơ đồ tư duy dựa trên bộ não, trí nhớ và từ đó tìm ra quy luật khi xây dựng sơ đồ tư duy để giúp bộ não ghi chép các sự kiện một cách hệ thống, 

Phương pháp sử dụng sơ đồ tư duy của ông được áp dụng nhiều cả trong học tập và đời sống. Mỗi ý được sử dụng trong sơ đồ tư duy như chìa khóa để dẫn đến các ý tưởng, thông tin tiếp theo, đồng thời khơi nguồn tiềm năng của não bộ.

Sơ đồ tư duy không dùng quá nhiều chữ để mô tả về một chi tiết hay một đối tượng mà nó sẽ sử dụng hình ảnh để đưa ra dạng thức của đối tượng. Không cần ghi chép quá nhiều, chỉ cần giản đồ ý, mọi vấn đề sẽ được biểu thị trong một hình và trong đó các đối tượng được liên kết với nhau bằng đường nối, Với cách này mọi dữ liệu sẽ được ghi nhớ tốt hơn.

Đặc Điểm Của Sơ Đồ Tư Duy Là Gì?

Có thể dễ dàng thấy được các đặc điểm của sơ đồ tư duy đó là:

  • Các đối tượng được quan tâm, xác định rõ và được cho là hình ảnh trung tâm được coi là chủ đề chính.

  • Từ trung tâm sẽ có các nhánh và các hình ảnh là đối tượng chính của chủ đề, các ý càng quan trọng sẽ càng nằm gần với ý chính và giữa các ý có sự tương hỗ lẫn nhau.

  • Các nhánh sẽ đều tập trung làm rõ cho hình ảnh chủ đạo, những chủ đề phụ cũng được biểu diễn bởi các nhánh gắn kết với những vấn đề cao hơn.

  • Các nhánh tạo thành một cấu trúc có sự liên kết với nhau 

Ngoài việc sử dụng hình ảnh, màu sắc, chúng ta có thể sử dụng mã số để làm nổi bật, giúp sơ đồ tư duy của mình có thêm sự hấp dẫn. Điều này sẽ đẩy nhanh việc ghi nhớ và sức gợi nhớ thông tin.

Cách Xây Dựng Sơ Đồ Tư Duy

Để xây dựng một sơ đồ tư duy không khó. Nguyên lý hoạt động của một sơ đồ tư duy là theo nguyên tắc liên tưởng, ý này có sự liên kết với ý kia của bộ não. Chúng ta làm sơ đồ tư duy dựa vào việc phát triển các ý, từ chủ đề chính ta suy ra các nhánh lớn của chủ đề đó, từ các nhánh lớn này ta suy ra những nhánh nhỏ hơn. 

Để có một sơ đồ tư duy hiệu quả trước hết ta cần lên kế hoạch, xác định xem mục tiêu mà sơ đồ tư duy của bạn hướng đến. Đây là điều cần xác định đầu tiên khi bắt đầu lập một sơ đồ tư duy.

Khi lập sơ đồ tư duy cần xác định mục tiêu tầm nhìn của sơ đồ hướng đến. Tiếp theo là các mục tiêu phụ và các hạng mục đóng góp cho mục tiêu chính. Đây là những điều quan trọng bạn cần xác định được trước khi đi vào xây dựng sơ đồ tư duy để đảm bảo được sự mạch lạc và khoa học của sơ đồ.

Bước tiếp theo khi lập sơ đồ tư duy đó là cần sử dụng các hình vẽ để sơ đồ hóa mục tiêu, tìm những từ khóa và sử dụng những đường nối.  

Sai Lầm Gặp Phải Khi Vẽ Sơ Đồ Tư Duy

Các sai lầm mà người làm sơ đồ tư duy thương mắc phải đó là nghĩ rằng một sơ đồ tư duy càng đẹp là càng tốt. Trên thực tế thì không như vậy vì:

  • Sơ đồ tư duy không phải để trưng bày mà cần đẹp lung linh. Mục đích của sơ đồ tư duy đó là để ghi nhớ vậy nên nó không cần quá đẹp xong vẫn cần có những hình ảnh liên quan và những ký hiệu đơn giản đủ để tạo ấn tượng. Đó là những hình ảnh gợi nhớ, còn nếu sử dụng hình vẽ đẹp, có khả năng cao là bạn chỉ nhớ hình hơn là nhớ nội dung.

  • Nhiều người nghĩ rằng việc dùng càng nhiều màu sắc càng tốt vì nó giúp tăng khả năng ghi nhớ.  Nhưng nếu dùng quá nhiều, thì khi xây dựng sơ đồ tư duy bạn sẽ mất thời gian cho việc đổi bút cũng như mở nắp, đóng nắp bút. Bạn nên dùng tối đa 4 màu và nên dùng bút nước vì nét nó sẽ nhỏ hơn, dễ nhìn hơn.

Sai lầm thứ hai khi vẽ sơ đồ tư duy đó là chỉ có một dạng sơ đồ tư duy. Mọi người thường hay áp dụng một dạng sơ đồ đó sử dụng duy nhất một hình trung tâm ở giữa cho bất kỳ sơ đồ nào. Tuy nhiên đối với một vài trường hợp thì kiểu sơ đồ này sẽ khó biểu đạt thông tin hơn.

Với những dạng sơ đồ tư duy có các ý độc lập với nhau thì có thể sử dụng sơ đồ tư duy với hình ở trung tâm và có các nhánh tỏa ra, mỗi nhánh là một ý. Đối với bài mà các ý liên quan chặt chẽ đến nhau như mô tả một tiến trình hay một khái niệm nào đó ta nên dùng sơ đồ quan hệ.

Sơ Đồ Tư Duy Được Dùng Để Làm Gì?

Việc sử dụng sơ đồ tư duy sẽ giúp bạn ghi nhớ lâu hơn, nắm bắt vấn đề dễ dàng hơn. Sơ đồ tư duy được coi là phương pháp ghi chú sáng tạo, hiện được rất nhiều người sử dụng và đem lại hiệu quả rất tốt.

Sơ đồ tư duy được sử dụng cho rất nhiều mục đích trong cuộc sống như:

  • Tại trường học nó thường được sử dụng cho việc đọc sách, ôn tập, ghi chú, thuyết trình, thảo luận nhóm,...

  • Trong công việc thì có thể sử dụng sơ đồ tư duy cho việc quản lý thời gian, phát triển dự án, lên kế hoạch, lập mục tiêu,...

  • Trong công việc chuyên môn có thể sử dụng sơ đồ tư duy trong quản lý bán hàng, quản lý điều hành công ty, lên kế hoạch marketing,...

  • Có thể sử dụng sơ đồ tư duy sắp xếp các việc trong gia đình, lập kế hoạch cho việc mua sắm, quản lý các sự kiện trong nhà,...

  • Trong xã hội cũng có thể sử dụng sơ đồ tư duy để nắm được những cuộc hẹn quan trọng, lên các kế hoạch cho kỳ nghỉ,...

Khi sử dụng sơ đồ tư duy thường xuyên có thể thấy được sự tiến bộ của bản thân. Họ kiểm soát mọi việc tốt hơn và họ tự tin rằng có thể đạt được những mục tiêu eu mà mình đề ra. 

Một Vài Phần Mềm Miễn Phí Giúp Bạn Tạo Sơ Đồ Tư Duy

Nếu bạn đang tìm kiếm những phần mềm vẽ sơ đồ tư duy để ứng dụng trong công việc, xây dựng mục tiêu, hay quản lý thì có tham khảo một vài gợi ý sau:

  • Xmind: Đây có lẽ là một công cụ được khá nhiều người biết đến với đầy đủ các chức năng giúp bạn dễ dàng tạo dựng sơ đồ tư duy.

  • Mindomo.com: Phần mềm này cũng giúp bạn xây dựng sơ đồ tư duy và chia sẻ online đến mọi người.

Hãy sử dụng sơ đồ tư duy để làm việc và học tập một cách thông minh và hiệu quả. Nếu bạn là một người não cá vàng thì nên học cách xây dựng sơ đồ tư duy vì nó thật sự hữu ích với bạn.

Não bộ của chúng ta rất kỳ diệu mà có thể chúng ta không bao giờ sử dụng hết tiềm năng của nó. Việc sử dụng sơ đồ tư duy giúp bạn nảy sinh thêm nhiều ý tưởng độc đáo hơn và giúp bạn làm mọi việc dễ dàng hơn. 

DBK VIỆT NAM, https://dbk.vn/so-do-tu-duy.html,
21/15 đường số 17
Thu Đuc, HCM, 700000
Việt Nam
+84919219111